(1)మరీచి కొడుకు కశ్యప ప్రజాపతి. బ్రహ్మదేవుడి కుడి చేతి బొటన వేలి నుండి దక్షుడు అనే పురుషుడు, ఎడమచేతి బొటన వేలి నుండి ధరణి అనే స్త్రీ జన్మించారు. వారు ఇరువురికి వెయ్యి మంది మహా రుషులు జన్మించారు. (2)బ్రహ్మ మానస పుత్రులలో రెండవ వాడైన అంగిరుసున కు, ఉతధ్యుడు, బృహస్పతి, సంవర్తుడు అనే కొడుకులు పుట్టారు. బృహస్పతి దేవతలకు గురువు ఐనాడు. (3).అత్రి అనే మానసపుత్రునికి అనేక మంది మహా మునులు జన్మించారు.(4) పులస్త్యుడు అనే బ్రహ్మ మానసపుత్రునకు, రాక్షసులు జన్మించారు. (5)పులహుడు అనే మానస పుత్రునకు, కిన్నరలు, కింపురుషులు జన్మించారు.(6)క్రతువు అనే మాన సపుత్రునకు పక్షి జాతి పుట్టింది.

ద్రోణపర్వ - అధ్యాయ 200

॥ శ్రీః ॥
7.200. అధ్యాయః 200
Mahabharata - Drona Parva - Chapter Topics
ద్రోణమారణరుష్టేనాశ్వత్థాంనా వైరిసేనాయాం నారాయణాస్త్రప్రయోగః॥ 1 ॥
అస్త్రతేజసా పీడ్యమానానాం కృష్ణవచనాత్ యానావరోహణశస్త్రన్యాసాదినా ఆత్మరక్షణం॥ 2 ॥
భీమే ఏకస్మిన్నేవ శస్త్రధారణేన ప్రతియుధ్యమానే సతి తన్మస్తకేఽస్త్రస్య ప్రజ్వలనం॥ 3 ॥
Mahabharata - Drona Parva - Chapter Text

సంజయ ఉవచ। 7-200-0x(4792)(54403)
తతః స కదనం చక్రే రిపూణాం ద్రోణనందనః।
యుగాంతే సర్వభూతానాం కాలసృష్ట ఇవాంతకః॥ 7-200-1(54404)
ధ్వజద్రుమం శస్త్రశృంగం హతనాగమహాశిలం।
అశ్వకింపురుషాకీర్ణం శరాసనలతావృతం॥ 7-200-2(54405)
క్రవ్యాదపక్షిసంఘుష్టం భూతయక్షణాకులం।
నిహత్య శాత్రవాన్భల్లైః సోఽచినోద్దేహపర్వతం॥ 7-200-3(54406)
తతో వేగేన మహతా వినద్య స నరర్షభః।
ప్రతిజ్ఞాం శ్రావయామాస పునరేవ తవాత్మజం॥ 7-200-4(54407)
యదత్ర చ్ఛద్మనాఽఽచార్యం ధర్మకంచుకమాస్థితః।
ముంచ శస్త్రమితి ప్రాహ కుంతీపుత్రో యుధిష్ఠిరః॥ 7-200-5(54408)
తస్మాత్సంపశ్యతస్తస్య ద్రావయిష్యాని వాహినీం।
విద్రావ్యసర్వాన్హంతాఽస్మి జాల్మం పాంచాల్యమేవ తు॥ 7-200-6(54409)
సర్వానేతాన్హనిష్యామి యది యోత్స్యంతి మాం రణే।
సత్యం తే ప్రతిజానామి పరివర్తయ వాహినీం॥ 7-200-7(54410)
తచ్ఛ్రుత్వా తవ పుత్రస్తు వాహినీం పర్యవర్తయత్।
సింహనాదేన మహతా వ్యపోహ్య సుమహద్భయం॥ 7-200-8(54411)
తతః సమాగమో రాజన్కురుపాండవసేనయోః।
పునరేవాభవత్తీవ్రః పూర్ణసాగరయోరివ॥ 7-200-9(54412)
సంరబ్ధా హి స్థిరీభూతా ద్రోణ పుత్రేణ కౌరవాః।
ఉదగ్రాః పాండుపాంచాలా ద్రోణస్య నిధనేన చ॥ 7-200-10(54413)
తేషాం పరమహృష్టానాం జయమాత్మని పశ్యతాం।
సంరబ్ధానాం మహావేగః ప్రాదురాసీద్విశాంపతే॥ 7-200-11(54414)
యథా శిలోచ్చయే శైలః సాగరైః సాగరో యథా।
ప్రతిహన్యేత రాజేంద్ర తథాఽసన్కురుపాండవాః॥ 7-200-12(54415)
`చుక్షుభే పృథివీ సర్వా దిశశ్చ ప్రతిసస్వనుః।
సంభ్రాంతాన్యపి భూతాని జలజాన్యపి మారిష।
తే చ సర్వే తదా యోధాః సంప్రహృష్టా యుయుత్సవః'॥ 7-200-13(54416)
తతః శంఖసహస్రాణి భేరీణామయుతాని చ।
అవాదయంత సంహృష్టాః కురుపాండవసైనికాః॥ 7-200-14(54417)
యథా నిర్మథ్యమానస్య సాగరస్య తు నిఃస్వనః।
అభవత్తవ సైన్యస్య సుమహానద్భుతోపమః॥ 7-200-15(54418)
`వర్తమానే తథా శబ్దే రౌద్రే తస్మిన్భయానకే।
సంపతత్సు రథౌఘేషు తవ తేషాం చ భారత'॥ 7-200-16(54419)
ప్రాదుశ్చక్రే తతో ద్రౌణిరస్త్రం నారాయణం తదా।
అభిసంధాయ పాండూనాం పాంచాలానాం చ వాహినీం॥ 7-200-17(54420)
ప్రాదురాసంస్తతో బాణా దీప్తాగ్రాః ఖే సహస్రశః।
పాండవాన్క్షపయిష్యంతో దీప్తాస్యః పన్నగా ఇవ॥ 7-200-18(54421)
తే దిశః ఖం చ సైన్యం చ సమావృణ్వన్మహాహవే।
ముహూర్తాద్భాస్కరస్యేవ లోకే రాజన్గభస్తయః॥ 7-200-19(54422)
తథాఽపరే ద్యోతమానా జ్యోతీంషీవామలాంబరే।
ప్రాదురాసన్మహారాజ కార్ష్ణాయసమయా గుడాః॥ 7-200-20(54423)
చతుశ్చక్రా ద్విచక్రాశ్చ శతఘ్నో బహులా గదాః।
చక్రాణి చ క్షురాంతాని మండలానీవ భాస్వతః॥ 7-200-21(54424)
శస్త్రాకృతిభిరాకీర్ణమతీవ పురుషర్షభ।
దృష్ట్వాంతరిక్షమావిగ్నాః పాండుపాంచాలసృంజయాః॥ 7-200-22(54425)
యథాయథా హ్యయుధ్యంత పాండవానాం మహారథాః।
తథాతథా తదస్త్రం వై వ్యవర్ధత జనాధిప॥ 7-200-23(54426)
వధ్యమానాస్తదాఽస్త్రేణ తేన నారాయణేన వై।
దహ్యమానాఽనలేనేవ సర్వతోఽభ్యర్దితా రణే॥ 7-200-24(54427)
యథా హి శిశిరాపాయే దహేత్కక్షం హుతాశనః।
తథా తదస్త్రం పాండూనాం దదాహ ధ్వజినీం ప్రభో॥ 7-200-25(54428)
ఆపూర్యమాణేనాస్త్రేణ సైన్యే క్షీయతి చ ప్రభో।
జగామ పరమం త్రాసం ధర్మపుత్రో యుధిష్ఠిరః॥ 7-200-26(54429)
ద్రవమాణం తు తత్సైన్యం దృష్ట్వా విగతచేతనం।
మధ్యస్థతాం చ పార్థస్య ధర్మపుత్రోఽబ్రవీదిదం॥ 7-200-27(54430)
ధృష్టద్యుంన పలాయస్వ సహ పాంచాలసేనయా।
సాత్యకే త్వం చ గచ్ఛస్వ వృష్ణ్యంధకవృతో మహాన్॥ 7-200-28(54431)
వాసుదేవోఽపి ధర్మాత్మా కరిష్యత్యాత్మనః క్షమం।
శ్రేయో హ్యుపదిశత్యేష లోకస్య కిముతాత్మనః॥ 7-200-29(54432)
సంగ్రామస్తు న కర్తవ్యః సర్వసైన్యాన్బ్రవీమి వః।
అహం హి సహ సోదర్యైః ప్రవేక్ష్యే హవ్యవాహనం॥ 7-200-30(54433)
భీష్మద్రోణార్ణవం తీర్త్వా సంగ్రామే భీరుదుస్తరే।
విమజ్జిష్యామి సలిలే సగణో ద్రౌణిగోష్పదే॥ 7-200-31(54434)
కామః సంపద్యతామస్య బీభత్సోరాశు మాం ప్రతి।
కల్యాణవృత్తిరాచార్యో మయా యుధి నిపాతితః॥ 7-200-32(54435)
యేన బాలః స సౌభద్రో యుద్ధానామవిశారదః।
సమర్థైర్బహుభిః క్రూరైర్ఘాతితో నాభిపాలితః॥ 7-200-33(54436)
యేన విబ్రువతీ ప్రశ్నం తథా కృష్ణా సభాం గతా।
ఉపేక్షితా సపుత్రేణ దాసీభావం నియచ్ఛతీ॥ 7-200-34(54437)
`రక్షణే చ మహాన్యత్నః సైంధవస్య కృతో యుధి।
అర్జునస్య విఘాతార్థం ప్రతిజ్ఞా యేన రక్షితా॥ 7-200-35(54438)
వ్యూహద్వారి వయం చైవ ధృతా యేన జిగీషవః।
వారితం చ మహత్సైన్యం ప్రవిశత్తద్యథాబలం'॥ 7-200-36(54439)
జిఘాంసుర్ధార్తరాష్ట్రశ్చ శ్రాంతేష్వన్యేషు ఫల్గునం।
కవచేన తథా గుప్తో రక్షార్థం సైంధవస్య చ॥ 7-200-37(54440)
యేన బ్రహ్మాస్త్రవిదుషా పాంచాలాః సత్యజిన్ముఖాః।
కుర్వాణా మజ్జయే యత్నం సమూలా వినిపాతితాః॥ 7-200-38(54441)
`గ్రహణే చ పరో యత్నః కృతస్తేన యథా మమ।
విదితం సర్వమేవైతద్భవతాం సర్వయోధినాం'॥ 7-200-39(54442)
యేన ప్రవ్రాజ్యమానాశ్చ రాజ్యాద్వయమధర్మతః।
నివార్యమాణేనాస్మాభిరనుగంతుం తదేషితాః॥ 7-200-40(54443)
`వనవాసాన్నివృత్తానాం సమయే చ తథా కృతే।
స్నేహశ్చ దర్శితో నిత్యం ప్రత్యక్షం వో మహారథాః'॥ 7-200-41(54444)
యోఽసావత్యంతమస్మాసు కుర్వాణః సౌహృదం పరం।
హతస్తదర్థే మరణం గమిష్యామి సబాంధవః॥ 7-200-42(54445)
సంజయ ఉవాచ। 7-200-43x(4793)
ఏవం బ్రువతి కౌంతేయే దాశార్హస్త్వరితస్తతః।
నివార్య సైన్యం బాహుభ్యామిదం వచనమబ్రవీత్॥ 7-200-43(54446)
శీఘ్రం న్యస్యత శస్త్రాణి వాహేభ్యశ్చావరోహత।
ఏష యోగోఽత్ర విహితః ప్రతిఘాతే మహాత్మనః॥ 7-200-44(54447)
ద్విపాశ్వస్యందనేభ్యశ్చ క్షితిం సర్వేఽవరోహత।
ఏవమేతన్న వో హన్యాదస్త్రం భూమౌ నిరాయుధాన్॥ 7-200-45(54448)
యథాయథా హి యుధ్యంతే యోధా హ్యస్త్రమిదం ప్రతి।
తథాతథా భవంత్యేతే కౌరవా బలవత్తరాః॥ 7-200-46(54449)
నిక్షేప్స్యంతి చ శస్త్రాణి వాహనేభ్యోఽవరుహ్య యే।
యేఽంజలిం కుర్వతే వీర నమస్తి చ వివాహనాః।
తాన్నైతదస్త్రం సంగ్రామే నిహనిష్యతి మానవాన్॥ 7-200-47(54450)
యే త్వేతత్ప్రతియోత్స్యంతి మనసాఽపీహ కేచన।
నిహనిష్యతి తాన్సర్వాన్రసాతలగతానపి॥ 7-200-48(54451)
తే వచస్తస్య తచ్ఛ్రుత్వా వాసుదేవస్య భారత।
ఈషుః సర్వే సముత్స్రష్టుం మనోభిః కరణేన చ॥ 7-200-49(54452)
తత ఉత్స్రష్టుకామాంస్తానస్త్రాణ్యాలక్ష్య పాండవః।
భీమసేనోఽబ్రవీద్రాజన్నిదం సంహర్షయన్వచః॥ 7-200-50(54453)
న కథంచన శస్త్రాణి మోక్తవ్యానీహ కేనచిత్।
అహమావారయిష్యామి ద్రోణపుత్రాస్త్రమాశుగైః॥ 7-200-51(54454)
గదయాఽప్యనయా గుర్వ్యా హేమవిగ్రహయా రణే।
కాలవత్ప్రహరిష్యామి ద్రౌణేరస్త్రం విశాతయన్॥ 7-200-52(54455)
న హి మే విక్రమే తుల్యః కశ్చిదస్తి పుమానిహ।
యథైవ సవితుస్తుల్యం జ్యోతిరన్యన్న విద్యతే॥ 7-200-53(54456)
పశ్యతేమౌ హి మే బాహూ నాగరాజకరోపమౌ।
సమర్థౌ పర్వతస్యాపి శైశిరస్య నిపాతనే॥ 7-200-54(54457)
నాగాయుతసమప్రాణో హ్యహమేకో నరేష్విహ।
శక్రో యథాఽప్రతిద్వంద్వో దివి దేవేషు విశ్రుతః॥ 7-200-55(54458)
అద్య పశ్యత మే వీర్యం బాహ్వోః పీనాంసయోర్యుధి।
జ్వలమానస్య దీప్తస్య ద్రౌణేరస్త్రస్య వారణే॥ 7-200-56(54459)
యది నారాయణాస్త్రస్య ప్రతియోద్వా న విద్యతే।
అద్యైతత్ప్రతియోత్స్యామి పశ్యత్సు కురుపాండుపు॥ 7-200-57(54460)
అర్జునార్జున బీభత్సో న న్యస్యం గాండివం త్వయా।
శశాంకస్యేవ తే పంకో నైర్మల్యం పాతయిష్యతి॥ 7-200-58(54461)
అర్జున ఉవాచ। 7-200-59x(4794)
భీమ నారాయణాస్త్రే మే గోషు చ బ్రాహ్మణేషు చ।
ఏతేషు గాండివం న్యస్యమేతద్ధి వ్రతముత్తమం॥ 7-200-59(54462)
ఏవముక్తస్తతో భీమో ద్రోణపుత్రమరిందమం।
అభ్యయాన్మేఘఘోషేణ రథేనాదిత్యవర్చసా॥ 7-200-60(54463)
`కంపయన్మేదినీం సర్వాం త్రాసయంశ్చ చమూం తవ।
శంఖశబ్దం మహత్కృత్వా భుజశబ్దం చ పాండవః॥ 7-200-61(54464)
తస్య శంఖస్వనం శ్రుత్వా బాహుశబ్దం చ తావకాః।
సమంతాత్కోష్ఠకీకృత్య శరవ్రాతైరవాకిరన్'॥ 7-200-62(54465)
స ఏనమిషుజాలేన లఘుత్వాచ్ఛీఘ్రవిక్రమః।
నిమేషమాత్రేణాసాద్య కుంతీపుత్రోఽభ్యవాకిరత్॥ 7-200-63(54466)
తతో ద్రౌణిః ప్రహస్యైనం ద్రవంతమభిభాష్య చ।
అవాకిరత్ప్రదీప్తాగ్రైః శరైస్తైరభిమంత్రితైః॥ 7-200-64(54467)
పన్నగైరివ దీప్తాస్యైర్వమద్భిర్జ్వలనం రణే।
అవకీర్ణోఽభవత్పార్థః స్ఫులింగైరివ కాంచనైః॥ 7-200-65(54468)
తస్య రూపమభూద్రాజన్భీమసేనస్య సంయుగే।
ఖద్యోతైరావృతస్యేవ పర్వతస్య దినక్షయే॥ 7-200-66(54469)
తదస్త్రం ద్రోణపుత్రస్య తస్మిన్ప్రతిసమస్యతి।
అవర్ధత మహారాజ యథాఽగ్నిరనిలోద్ధతః॥ 7-200-67(54470)
వివర్ధమానమాలక్ష్య తదస్త్రం భీమవిక్రమం।
పాండుసైన్యమృతే భీమం సుమహద్భయమావిశత్॥ 7-200-68(54471)
తతః శస్త్రాణి తే సర్వే సముత్సృజ్య మహీతలే।
అవారోహన్రథేభ్యశ్చ హస్త్యశ్వేభ్యశ్చ సర్వశః॥ 7-200-69(54472)
తేషు నిక్షిప్తశస్త్రేషు వాహనేభ్యశ్చ్యుతేషు చ।
తదస్త్రవీర్యం విపులం భీమమూర్ధన్యథాపతత్॥ 7-200-70(54473)
హాహాకృతాని భూతాని పాండవాశ్చ విశేషతః।
భీమసేనమపశ్యంత తేజసా సంవృతం తథా॥ ॥ 7-200-71(54474)

ఇతి శ్రీమన్మహాభారతే ద్రోణపర్వణి నారాయణాస్త్రమోక్షపర్వణి పంచదశదివసయుద్ధే ద్విశతతమోఽధ్యాయః॥ 200 ॥

Mahabharata - Drona Parva - Chapter Footnotes

5-200-20 గుడాః గోలాః హలా ఇతి క. క. పాఠః॥
5-200-40 అస్మాభిరస్మదీయైర్విదురాదిభిర్నివార్యమాణేన నిషిధ్యమానేనాపి తద్వనమనుగంతుం ప్రవేష్టుమేషితా అనుమతా నతు ప్రతిషిద్ధా ఇత్యర్థః॥
5-200-200 ద్విశతతమోఽధ్యాయః॥

www.sanatanadharm.com - play store app (sanatana dharm)

"Bharathiya Sanatana Dharm" and Sanatana Dharmam & Dharmo rakshati Rakshitha logo are our trademarks. Unauthorised use of "Sanatana Dharmam & Dharmo rakshoati Rakshitha" and the logo is not allowed. Copyright © sanatanadharm.com All Rights Reserved . Made in India.